Natuurbalans 2008: Natuurbeleid kan doelmatiger
De doelen voor natuur en landschap worden niet tijdig gerealiseerd. Deze situatie zou verbeterd kunnen worden door het doelenstelsel sterker te enten op het beginsel van doelmatigheid. Dat wil zeggen: realisatie van doelen tegen zo laag mogelijke maatschappelijke kosten. Een focus op meer synergie tussen natuur- en landschapsdoelen en andere beleidsterreinen, zoals op het gebied van water en ruimtelijke ordening, kan bijdragen aan een doelmatiger en samenhangender natuur- en landschapsbeleid.
De rijksuitgaven voor de EHS zijn meestal circa 0,1% tot 0,2% van alle rijksuitgaven. Dit aandeel lag tijdens en een paar jaren na het Natuuroffensief van 2000/2001 anderhalf tot tweemaal zo hoog. (bron: PBL, op basis van gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en ministerie van Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit; 2007 betreft raming PBL).
De doelmatigheid van het natuurbeleid kan worden verhoogd als de overheid zich meer afvraagt op welke manier de grootste en prioritaire natuurwinst gerealiseerd kan worden tegen de laagste kosten. De uitvoering van het EHS-beleid leidt nu bijvoorbeeld tot het voortbestaan van het versnipperde karakter van natuurgebieden met als gevolg hogere kosten doordat de druk vanuit de omgeving door milieu- en watercondities dan groter is. Het beleid zou in plaats daarvan namelijk ook een duidelijke keuze kunnen maken voor die gebieden die men echt wil behouden en beschermen. In andere gebieden, zoals recreatiebossen en kleinschalige landschappen, zou dan gekozen kunnen worden voor een combinatie van functies, zoals waterberging, wonen, recreatie, landbouw, natuur en landschap.
