Logo van het Planbureau voor de Leefomgeving
Naar het hoofdmenuNaar de hoofdinhoud

Arbeidsmarkt zonder grenzen

Artikel | 11-12-2015

Landsgrenzen belemmeren nog altijd het functioneren van de arbeidsmarkt binnen Europa. Momenteel bekijken Nederlandse beleidsmakers in overleg met hun Belgische collega’s hoe grensoverschrijdend werken kan worden gestimuleerd. Deze studie geeft inzicht in waar vooral hinder wordt ondervonden van de grens, maar ook waar de grootste kansen zijn voor het integreren van de arbeidsmarkten langs de grens. 

Vanwege veel factoren die het werken over de grens bemoeilijken vergt het stimuleren van grensoverschrijdend werken inzet en afstemming van verschillende beleidsvelden en bestuursniveaus, nationaal én internationaal. Het is daarom belangrijk om een zorgvuldige afweging te maken waar en hoeveel wordt geïnvesteerd.

Wonen en werken over de grens

In 2012 pendelen ruim 47.000 werknemers tussen Nederland en België, omdat ze een baan hebben bij een bedrijf in het buurland. Het aantal Nederlanders dat werkt in de Belgische grensstreek is ongeveer gelijk aan het aantal Belgen dat in de Nederlandse grensstreek werkt. Maar de Belgen met een baan in Nederland wonen vaker in hun eigen land (75%) dan de Nederlanders met een baan in de Belgische grensstreek (minder dan 23%).

Mogelijkheden grenspendel nauwelijks benut

De grensoverschrijdende pendel tussen Nederland en België is beperkt. In 2012 vond slechts 4,2% van de potentiële grensoverschrijdende pendel richting Nederland plaats en 5,2% van de pendel richting België. Hoewel er gezien het aantal inwoners en banen in de grensregio’s genoeg mogelijkheden zijn voor grenspendel, worden deze dus nauwelijks benut.

Grensoverschrijdend werken verschilt per regio

De potentie voor grensoverschrijdend werken verschilt per regio: niet overal zijn evenveel banen over de grens bereikbaar plus niet al die banen zijn geschikt voor elke werknemer. Volledig open grenzen zijn voor grensregio’s alleen gunstig als de vaardigheden van de werknemers uit de ene regio aansluiten bij de vaardigheden die het werk in de andere regio vereist. Zo niet, dan hebben werknemers - zonder omscholing - moeite een baan te vinden aan de andere kant van de grens, ongeacht hoeveel banen daar zijn.

Auteur(s)A. Weterings (PBL) en G. van Gessel-Dabekaussen (CBS)
Publicatiedatum11-12-2015
PublicatieOver.Werk
ReferenceWeterings, A., & van Gessel-Dabekaussen, G. (2015). Arbeidsmarkt zonder grenzen. Over.Werk. Tijdschrift van het Steunpunt WSE, 25(4), 64-72. Leuven: Steunpunt Werk en Sociale Economie / Uitgeverij Acco.