PBL What Works School: slotbijeenkomst

Waarschuwingsbericht

Aanmelding via dit formulier is gesloten.

Brede welvaart in de regio: wat hebben we geleerd en wat betekent dit voor toekomstig beleid

Wat is de afgelopen jaren geleerd over het bevorderen van brede welvaart in de regio via beleid? Dat is de kern van de What Works School 2022, die de afsluiting vormt van het driejarige PBL-onderzoeksprogramma ‘Regio Deals voor brede welvaart’, uitgevoerd in het kader van de LNV Regio Portefeuille. De bijeenkomst is online en vindt plaats op donderdag 10 maart 2022 van 10:00 tot 17:00 uur. 

Met de doorstart van de Regio Deals, zoals aangekondigd in het net verschenen coalitieakkoord, zijn de opgedane inzichten over brede welvaart van groot belang voor de beleidsvorming in de komende jaren.

De What Works School is bedoeld voor beleidsmakers bij Rijk en regio, om nieuwe kennis op te doen, ervaringen te delen en geïnspireerd te raken over het aanpakken van beleidsopgaven om zo de brede welvaart op regionaal niveau te versterken. Inzichten uit het onderzoeksprogramma worden vertaald naar lessen in de beleidspraktijk.

We bieden deze dag een afwisselend programma van kennisoverdracht en workshops, waarin de deelnemers zelf aan het denken worden gezet over het bevorderen van brede welvaart in de regio. Beeldend kunstenaar Jeroen de Leijer verzorgt visuele notulen en moderator Nathan de Groot leidt de dag in goede banen.

Voorlopig programma

Tijd Programma-onderdeel
9:30 De digitale lobby is open: ontmoet andere deelnemers.
10:00 Welkom en introductie met discussie over brede welvaart in de regio door Marc Hameleers van het ministerie van LNV: discussie over terugblik en toekomst.
10:15 Interactieve discussie over wetenschap en beleid onder leiding van emeritus hoogleraar bestuurskunde Wim Derksen, als reactie op de Lessen uit drie jaar onderzoeksprogramma door PBL-onderzoeker Anet Weterings. Derksen was eerder werkzaam als directeur van het Ruimtelijk Planbureau en bij het ministerie van VROM.
11:10 Wat is er bediscussieerd: een visualisatie door beeldend kunstenaar Jeroen de Leijer.
11:15 Keuze uit drie interactieve workshops
12:15 Lunchbreak. Intussen werkt beeldend kunstenaar Jeroen de Leijer door, u kunt over zijn schouder meekijken of een praatje maken met andere deelnemers in de lobby.
13:15 Keynote lezing ‘Verschillen in preferenties: individuele welvaartsmeting en concrete beleidstoepassingen in België’ door professor Koen Decancq, onderzoeker aan het Centrum voor Sociaal Beleid van de Universiteit Antwerpen en fellow aan de London School of Economics, Universiteiten van Louvain (Core) en Leuven (KU).
14:15 Keuze uit drie interactieve workshops
15:15 Middagbreak. Beeldend kunstenaar Jeroen de Leijer werkt nog steeds door: kijk over zijn schouder mee, of netwerk in de lobby.
15:45 Interactieve paneldiscussie over ‘Brede welvaart en het belang van de burger in de praktijk’.
16:30 Afsluiting door PBL-directeur Hans Mommaas.
16:50 Praat nog even na in de lobby.

 

Workshops

Workshopronde 1 (11:15 – 12.15 uur)

A. Wat is de beleidsopgave en met welke regio’s werk ik dan samen?

In deze sessie gaan we in kleine groepjes inventariseren welke beleidsopgave passend zou zijn in een samenwerkingsverband tussen een aantal gemeenten en het Rijk. Hierbij staat het gezamenlijk bepalen van de beleidsopgave centraal. Deelnemers worden ingedeeld op basis van hun rol en de karakteristieken van verschillende regio’s. Het specifiek op de groepjes toegespitste casemateriaal wordt vooraf gedeeld en is gebaseerd op het PBL-onderzoek naar de brede welvaart in Nederlandse gemeenten.

Voorkennis (wenselijk): De PBL-publicatie ‘Brede welvaart in Nederlandse gemeenten’ (nog niet verschenen).

Voorkennis (noodzakelijk): Vooraf doornemen van het toegestuurde materiaal voor de case.

B. Werkt het? Tijdig zicht op de effectiviteit van bredewelvaartsbeleid

In deze sessie gaan we via een voorbeeld uit de praktijk verkennen hoe monitoring zo kan worden opgezet dat snel duidelijk wordt of een beleidsactie werkt. Door een brug te slaan tussen de beoogde resultaten van de beleidsactie en de gewenste verandering in brede welvaart, wordt duidelijk of de ingezette actie de beoogde impact heeft zonder die impact te hoeven meten. Deze methode maakt het mogelijk om de effectiviteit van de aanpak iteratief te verbeteren.

Voorkennis (noodzakelijk): De PBL-publicatie ‘Zicht op het effect van de Regio Deal’.

C. Lerend beleid maken voor Rijk-regio-opgaven

In deze sessie willen we gezamenlijk reflecteren op hoe we kunnen leren over wat de regio nodig heeft van het Rijk, of hoe het Rijk zijn rol kan invullen in een samenwerking aan bredewelvaartsopgaven. De start van de discussie vormt het PBL-onderzoek waaruit blijkt dat op rijksniveau lering is getrokken uit de 2e tranche deals, en dat dit heeft geleid tot het verbeteren van de beleidsaanpak in de 3e tranche deals, zoals met betrekking tot de selectieprocedure en de regiospecifieke ondersteuning. We nodigen uit tot reflectie vanuit andere beleidscontexten en -programma’s op de uitdagingen en leerprocessen in de Regioportefeuille Brede Welvaart, om met elkaar het lerend vermogen op rijksniveau verder te brengen.

Workshopronde 2 (14:15 – 15.15 uur)

D. Welke keuzes spelen er bij het vaststellen van de beleidsopgave?

Brede welvaart staat niet gelijk aan een brede opgave en een brede aanpak. Juist het maken van keuzes in waar de beleidsopgave zich op richt, zal ervoor zorgen dat beleid meer kan bereiken en beperkte middelen zo slim mogelijk worden ingezet. Daarvoor is het essentieel om de verschillende typen keuzes die gemaakt worden bij het vaststellen van de beleidsopgave, te kunnen herkennen. In deze sessie zullen de deelnemers in kleine groepen een spel spelen of een case behandelen waarin ze geconfronteerd worden met verschillende typen keuzes; vervolgens reflecteren we hier gezamenlijk op.

Voorkennis (noodzakelijk): PBL-publicatie ‘Brede Welvaart bevorderen: Breed beschouwen en keuzes maken’, hoofstukken 1-3 (12 pagina’s).

E. Leren en verantwoorden op spanning

Regionaal bredewelvaartsbeleid vereist een adaptieve en lerende aanpak. Binnen bestaande beleidsprocessen, waar snel resultaat en verantwoording vaak voorop staan, is er echter niet altijd ruimte voor leren en bijsturen. In deze sessie gaan we in gesprek over het in balans brengen van leren en verantwoorden van beleid zodat beleid gedurende de looptijd effectiever wordt.

Voorkennis (wenselijk): Bekijk de presentatie ‘Verkennen waar wat werkt: een denkkader voor het opzetten van een lerend en adaptief beleid

F. It’s the governance, stupid: lessen over regionale samenwerking voor brede welvaart

Welke sturingsarrangementen zijn nodig en geschikt voor het realiseren van brede welvaart in de regio zodat uitvoering van de Regio Deals effectief en legitiem worden georganiseerd? In deze sessie geleid door professor Martijn Groenleer (UVT) en Corine Bos (Birch) gaan we, na een korte introductie van de doelen en opzet van het Regio Deal Lab Governance, in op de lessen die hierover tot dusver zijn geleerd. Het Regio Deal Lab Governance is een traject gericht op de governance van de Regio Deals dat sinds 2019 wordt verzorgd door een consortium van Tilburg University, Universiteit Utrecht, Birch en Berenschot, in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties.

De aanmelding via dit formulier is gesloten. Wilt u nog meedoen met de What Works school, stuur dan een mail naar pbl-evenementen@pbl.nl.