Lerende evaluatie Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland
Samenwerken aan een vitaal landelijk gebied

15-04-2021 | Rapport

Het Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland (IBP VP) is een kortlopend beleidsprogramma (juni 2018 - maart 2021) dat de transitie naar een ‘economisch vitaal, ecologisch duurzaam en leefbaar platteland’ wil stimuleren. In vijftien ‘kansrijke’ gebieden en in de landelijke programmaorganisatie moet deze transitie gestalte krijgen door op basis van gelijkwaardigheid tussen de vier overheden opgave- en gebiedsgericht te werken. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) heeft samen met het Athena Instituut van de Vrije Universiteit (VU)  dit programma gedurende de looptijd lerend geëvalueerd.

Samenwerken aan een vitaal landelijk gebied

Het Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland brengt in beeld wat daadwerkelijk opgavegericht werken behelst en wat dit belemmert. Hierbij voegt het slagkracht toe aan bestaande dynamiek. In de samenwerking is het ‘anders werken’  gelegitimeerd en zijn het Rijk, vertegenwoordigd door het ministerie van LNV ,en regio’s nader tot elkaar gekomen. Er zijn  verschillende aanjaagmechanismen ontwikkeld waarmee de dynamiek in de betrokken regio’s in gang werd gezet of werd versneld. Maar er zijn ook kansen onbenut gelaten. Zo is de relatie tussen Rijk en regio’s niet evenwichtig en is het ‘vitaal platteland’ nog onvoldoende uitgewerkt als transitiethema om richting te geven.  

Het interbestuurlijk samenwerken heeft in de beleving van veel betrokkenen de ‘afstand’ tussen Rijk en regio verkleind. Door gesprekken tussen verschillende lagen ontstond er meer begrip voor elkaars rollen en positie. Deze hernieuwde samenwerking tussen Rijk en Regio kent echter nog geen stevige institutionele inbedding. Hoewel het Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland nu eindigt, gaat de ingezette samenwerking op verschillende fronten door. Het rapport geeft enkele concrete aanbevelingen mee.