Landschap in de natuurbalans 2007: Hoe staan de rijksdoelen voor het landschap er voor?

20-08-2008 | Publicatie

Uit een onderzoek naar het landschap voor de Natuurbalans 2007 blijkt dat het huidige landschapsbeleid tekort schiet. De bescherming van de twintig Nationale Landschappen in Nederland door ruimtelijk beleid is nog ver weg. Hierdoor blijven bijzondere kenmerken van deze Nationale Landschappen verdwijnen. Zo neemt de openheid de komende jaren met 10% af als alle geplande bouwplannen uitgevoerd worden. Daarnaast is er te weinig geld om het landschap te onderhouden, zowel binnen als buiten de Nationale Landschappen.

Nationale Landschappen

De twintig Nationale Landschappen zijn échte Nederlandse landschappen. Ze hebben elk een unieke combinatie van cultuurhistorische en natuurlijke elementen en vertellen daarmee het verhaal van het Nederlandse landschap. De rijksoverheid wil in deze landschappen de karakteristieke kwaliteiten behouden en verbeteren.

Bescherming

De kwaliteiten van de Nationale landschappen zijn nog niet vastgelegd in bestemmingsplannen. Daardoor zijn ze niet beschermd tegen ontwikkelingen die de kwaliteiten negatief beïnvloeden. Een voorbeeld is de openheid die met 10% zal afnemen als alle voorgenomen bouwplannen voor woningbouw en bedrijventerreinen de komende jaren worden uitgevoerd. Het open landschap hoort bij het Nederlands culturele erfgoed en is internationaal uniek. Het kan jaren duren voordat de bescherming voor Nationale Landschappen geregeld is in bestemmingsplannen.

Geld voor landschapsbeheer

In heel Nederland is er te weinig geld om het landschap te onderhouden. Vroeger waren landschapselementen nuttig voor de boeren. Voorbeelden zijn de houtwallen die het vee tegenhielden of gebruikt werden als brandhout. Diezelfde boeren onderhielden deze landschapselementen omdat ze er baat bij hadden. Nu kost het ze vaak geld of tijd, zonder dat het iets oplevert. Het landschapsonderhoud gebeurt dan niet of minder waardoor karakteristieke elementen verdwijnen. Om houtwallen, poelen en andere elementen te herstellen en structureel te onderhouden is meer geld nodig, bestaande regelingen kunnen de achteruitgang niet stoppen.