Inventarisatie van de huidige en toekomstige gemeentelijke invulling van stedelijk groen

De NHV gaat over herstel van biodiversiteit en de bijdrage van groen bij het opvangen van de effecten van klimaatverandering. Artikel 8 beschouwt daarin het stedelijk gebied. Dit artikel stelt kwantitatieve eisen aan stedelijk groen en boomkroonbedekking in stedelijke gebieden, in het licht van de bredere doelstelling van de NHV met betrekking tot het herstellen van biodiversiteit en het versterken van klimaatadaptatie.

Deze publicatie behandelt hoe gemeenten omgaan met de opgave om aan deze eisen te voldoen. Daarbij staan hun huidige beleid, ambities en knelpunten centraal. Het onderzoek is gebaseerd op interviews met kleine, middelgrote en grote gemeenten.

Uit de ambtelijke en bestuurlijke gesprekken die we hebben gevoerd, blijkt onder andere dat gemeenten, ondanks het kwantitatieve karakter van artikel 8 van de NHV, meer waarde hechten aan kwaliteit dan aan kwantiteit. De gesprekken laten een uniform beeld zien, waarbij het belang van ecologische kwaliteit en biodiversiteit wordt benadrukt.

Ook blijkt dat een tekort aan mensen en middelen in combinatie met bestuurlijke complexiteit de uitvoering van groenambities bemoeilijkt. Gemeenten hebben ambitieuze plannen om te vergroenen en de geïnterviewde ambtenaren en bestuurders willen hun ambities graag waarmaken. De complicerende factoren om ambities waar te kunnen maken zijn onder andere politieke slagkracht, ambtelijke capaciteit, financiële middelen en draagvlak.

Een andere bevinding is dat bewoners en privégroen grote invloed hebben op het halen van de doelen van de NHV-artikel 8. De openbare ruimte vormt in gemeenten slechts een deel van het stedelijk gebied. Ongeveer twee derde ligt op het terrein van particulieren en bedrijven. Gemeenten kunnen echter maar beperkt invloed uitoefenen op privéterrein. Voor vergroening daar hebben zij met name instrumenten die zijn gericht om te verleiden en te stimuleren tot hun beschikking.

Dit is de derde rapportage in een reeks. In de eerste publicatie in deze reeks hebben we de definiëring van stedelijke ecosysteemgebieden en de nulmeting van stedelijk groen en boomkroonbedekking behandeld. In de tweede publicatie hebben we ons gericht op de mogelijkheden voor monitoring van de kwantitatieve doelstellingen van NHV-artikel 8.