Honkvast in een koopwoning: vergrijzing, verzilvering en woningaanpassingen

27-06-2014 | Publicatie

De vergrijzing resulteert in een roep om nieuwbouw van voor ouderen geschikte woningen. In dit artikel betogen de auteurs dat de grootste opgave van de vergrijzing voor de woningvoorraad meer een aanpassingsopgave is dan een uitbreidingsopgave door nieuwbouw. Veel ouderen zijn immers honkvast en verhuizen slechts mondjesmaat. De verantwoordelijkheid van deze aanpassingsopgave verschuift bovendien langzaamaan van de corporaties naar de oudere huiseigenaren zelf, eenvoudigweg omdat ouderen steeds vaker huiseigenaar zijn.

Honkvast in een koopwoning

Het startpunt van het artikel - een spin-off van de PBL-studie Vergrijzing en Woningmarkt - is de toenemende vergrijzing in combinatie met de honkvastheid van ouderen. Ouderen verhuizen veel minder dan jongeren en in de afgelopen jaren zijn ouderen nog honkvaster geworden. Dit komt ook doordat ouderen steeds vaker huiseigenaar zijn, want eigenwoningbezit remt de verhuismobiliteit af. De ouderdom komt echter nog altijd met gebreken. De vergrijzing gaat dan ook gepaard met een toenemend tekort aan woningen die geschikt zijn om oud in te worden. Dit toenemende tekort wordt soms vertaald naar een nieuwbouwopgave. Het is echter de vraag of dat realistisch is. Veel ouderen willen in hun woning blijven wonen, óók wanneer zij minder mobiel en vitaal worden en de behoefte aan zorg toeneemt. De opgave voor de woningvoorraad is daarom eerder een opgave van aanpassing van de bestaande voorraad dan van uitbreiding door nieuwbouw.