Logo van het Planbureau voor de Leefomgeving
Naar het hoofdmenuNaar de hoofdinhoud

Financieringsbehoefte Natuurinclusieve Landbouw

Rapport | 22-05-2019

Het kabinet streeft sinds 2017 naar een natuurinclusieve landbouw in Nederland. Maar hoe staat het er nu voor? En wat zijn de kansen en belemmeringen voor boeren om over te stappen op natuurinclusieve landbouw? Om een beeld te schetsen van de huidige stand van zaken, heeft het PBL een enquête gehouden onder melkveehouders, akkerbouwers en agrariërs met een gemengd bedrijf. 

Beeld krijgen van kansen en belemmeringen

Het belangrijkste doel van de studie ‘Financieringsbehoefte Natuurinclusieve Landbouw’ is om een beeld te krijgen van de kansen en belemmeringen die melkveehouders, akkerbouwers en/of agrariërs met een gemengd bedrijf zien voor bloeiende akkerranden, aanpassing mestgebruik, geïntegreerde gewasbescherming of andere maatregelen op het gebied van natuurinclusieve landbouw op hun bedrijf.

De focus ligt hierbij op het in kaart brengen van de mate waarin boeren in natuurinclusieve landbouw geïnvesteerd hebben, en de factoren die verklaren waarom sommige boeren wel in natuurinclusieve landbouw investeren en andere niet. De financieringsbehoefte heeft hierbij onze speciale interesse.

Stand van zaken natuurinclusieve landbouw in Nederland

Het overkoepelende beeld dat uit de vragenlijst naar voren komt is dat ongeveer 40% van de respondenten iets doet aan natuurinclusieve landbouw aan de randen van hun bedrijf, dat 10% op de helft van hun bedrijf maatregelen voor een meer natuurinclusieve landbouw heeft genomen en dat bij een kleine 10% van de respondenten sprake is van een volledig natuurinclusief bedrijf.

Kijken we vervolgens hoe deze informatie samenhangt met (financiële) kenmerken van de bedrijfsvoering en met de karakteristieken van de respondent dan ontstaat er een meer diffuus beeld: de relatie tussen de zelf gerapporteerde financiële gezondheid van de bedrijfsvoering en de mate van natuurinclusiviteit is niet meteen duidelijk, maar zichtbaar is wel dat het nemen van financiële risico’s van meer afhankelijk is dan financiële positie alleen.

Komen tot onderbouwde beleidsaanbevelingen

Dit rapport omvat de eerste fase van het onderzoek, te weten de beschrijvende analyse van de vragenlijst. In de tweede fase van de analyse onderzoeken we in welke mate de verschillende factoren de keuze om in natuurinclusieve landbouw te investeren bepalen, en wat de mogelijke rol van overheid, ketenactoren en de financiële sector hierbij is. Doel van de tweede  fase van de analyse is om te komen tot onderbouwde beleidsaanbevelingen en een inschatting van de mogelijke beleidsimpact. Deze studie komt eind 2019 uit. 

In juli 2017 kwam de kabinetsbrief natuurinclusieve landbouw uit, een kabinetsbrief die bewust geen beleid formuleerde maar die wel een bredere toekomst schetste voor natuurinclusieve landbouw in Nederland. Deze kabinetsbrief vormde de aanleiding voor het PBL om samen met het Nationaal Groenfonds een voorstel te maken voor onderzoek naar de financieringsbehoefte rond natuurinclusieve landbouw.

 

Auteur(s)Jetske Bouma (PBL), Mark Koetse (Instituut voor Milieuvraagstukken-VU), Nico Polman (Wageningen Economic Research-WUR)
Rapportnr.3070
Publicatiedatum22-05-2019
Pagina's72
TaalNederlands