Adoptie digitale technologieën hoger in agglomeraties

Volgens het Draghi-rapport is de adoptie van digitale technologieën essentieel voor het verhogen van de productiviteit van Europese bedrijven. Het artikel in ESB van Harm-Jan Rouwendal (RUG) en Anet Weterings (PBL) laat zien dat het faciliteren van de groei van bedrijven in economische concentratiegebieden kan bijdragen aan die adoptie. Bedrijven in zulke economische concentratiegebieden zoeken vaker werknemers die kunnen werken met de nieuwste digitale technologieën dan bedrijven elders in Nederland. Ook als het gaat om vacatures voor dezelfde beroepen en opleidingsniveaus.

De vraag naar vaardigheden in vacatures kan worden beschouwd als een indicatie voor de (geplande) adoptie van nieuwe technologieën door een bedrijf. Wanneer bedrijven nieuwe technologieën implementeren, veranderen de werkzaamheden van (een deel van de) werknemers. Voor dat nieuwe werk hebben zij vaak andere vaardigheden nodig. Om nieuwe werknemers direct in te kunnen zetten zal het bedrijf mensen zoeken die al over de kennis en vaardigheden beschikken om met de nieuw geïmplementeerde technologie te werken.

Bedrijven die zijn gevestigd in gemeenten met veel banen, zoals Amsterdam, Utrecht en omliggende gemeenten, vragen vaker in hun vacatures naar nieuwe digitale kennisvelden en vaardigheden. Ook als we corrigeren voor het feit dat in die gemeenten meer mensen werken als IT’er en er meer banen voor hoogopgeleiden zijn, blijft de positieve samenhang tussen de banendichtheid en de vraag naar digitale vaardigheden bestaan. Mogelijk draagt de ruimtelijke concentratie van banen eraan bij dat bedrijven meer op de hoogte zijn van nieuwe ontwikkelingen of meer druk voelen om hun concurrenten voor te zijn, zoals de agglomeratietheorie veronderstelt. Het is echter ook mogelijk dat alleen meer vooruitstrevende bedrijven kunnen overleven of zich vestigen in economische concentratiegebieden, bijvoorbeeld vanwege de hogere kosten voor huisvesting of arbeid.

 

Ongeacht de achterliggende oorzaak voor de samenhang, suggereert deze dat als de Nederlandse overheid de productiviteitsgroei van bedrijven wil vergroten het zinvol kan zijn in de groei van bedrijven in concentratiegebieden te stimuleren en de voordelen van agglomeraties zoveel mogelijk te benutten. Bijvoorbeeld door daar gevestigde bedrijven de ruimte te geven om te groeien en werknemers de mogelijkheid te bieden om naar concentratiegebieden te verhuizen door daar woningen te bouwen, zoals wordt gedaan via het Beethovenproject. Wel betekent het stimuleren van bestaande agglomeraties ten behoeve van de productiviteit óók dat de economische verschillen tussen Nederlandse regio’s verder toenemen.

Auteurs

PBL Auteurs
Anet Weterings
Overige auteurs
Harm-Jan Rouwendal

Kenmerken

Publicatietitel
Adoptie digitale technologieën hoger in agglomeraties
Publicatiedatum
4 augustus 2026
Publicatie type
Artikel
Publicatietaal
Nederlands
Productnummer
6037